«عروس آب» نوشتهی قاسم شکری رمانی متفاوت با جریان غالب رماننویسی ایران است، داستانی که در فضایی وهمزده رخ میدهد. داستانی که در آن مضامین فولکلور روساخت و مباحث روانشناختی زیرساخت آن است.
«عروس آب» در فصل¬هایی متنوع و کوتاه روایت میشود. در ظاهر با روایت پیرمردی هفتاد و چند ساله، به نام اسفندیار چوبیه دودگانی مواجه هستیم که خودش را نویسنده معرفی میکند. او بعد از چهل سال دوری از «دودگان» سرزمین آباء و اجدادیش در نزدیکی شهر «داریون» به آنجا برگشته تا افسانههای کهنه این روستا و خاندان بزرگش را روایت کند. افسانههایی که با فرشته و جن و آل درآمیختهاند. انسانهایی که با پری ازدواج میکنند، افرادی که به خوابهای چند ساله میروند، پدربزرگهایی که پر درمیآورند و پرواز می کنند و...
راوی در واقع میخواهد ترس انبوهی که در این سالها در جانش انباشت شده است، با نوشتن از بین ببرد. ترسی که گویا میراثی است از گذشتگانش. خواننده در آخرین فصل رمان درمییابد که این پیرمرد، چهل سال در تیمارستان بستری بوده است و آن چنان که در فصل اول گفته، زنی به نام سیمین و فرزندی به نام بهمن ندارد و مرتکب دو قتل شده است. البته این اطلاعات نیز راوی را آن چنان که باید درست معرفی نمیکند. در واقع راوی تا آخرین کلمههای روایتش تلاش می¬کند خود واقعی خودش را پنهان کند.
مضمون اصلی «عروس آب» بازگشت است. بازگشتی که مسیرش جدا از همهی مسیرهای این جهانی است. نویسندهای هفتاد و یکی دو ساله بعد از چهل سال دوری از وطن، قصد بازگشت میکند تا با غور و کنکاش در افسانههایی که چونان کلافی پیچ در پیچ، حول ایل و تبارش در بازهی زمانی دویست سالهای چمبره زدهاست به جستجوی خودش برآید. قاسم شکری میگوید: «عروس آب، روایت گمگشتگی است. روایت تلاش انسانی، برای رسیدن به سرچشمهای است که جسم و روحش از آن جا نشأت گرفتهاست. بعد از چهل سال دوری از زادگاهش به یک باره بازمیگردد تا به کمک جمعآوری افسانههای زادگاهش بر این گمگشتگی غلبه کند. باز میگردد تا خودش را، وجودش را، خمیرمایهاش را پیدا کند و دوباره خلقتش را به نظاره بنشیند. خلقتی که این بار به ید قدرت خودش صورت میگیرد.» عروس آب داستان سرگشتگی انسان مدرن و جستجو برای یافتن خود در خرابههای سنت است. انسان مدرن چون باستانشناسی زبردست به این نتیجه رسیده که برای شناخت امروز خودش باید به گذشته و تاریخ خودش برگردد تا توان درک امروزش را داشته باشد. در خرابههای سنت میتوان به گنجهایی دست یافت، آنچنان که دوران رنسانس اروپا به نوعی بازگشت به سنت و عقل یونانی بود.
«عروس آب» رمانی خواندنی و متفاوت برای علاقمندان جدی رمان فارسی است.
