کتاب پایهگذاران نثر جدید فارسی اثر دکتر حسن کامشاد، پژوهشی بنیادین و ارزشمند در حوزهی تاریخ تحول نثر فارسی معاصر است. این اثر، که در اصل رسالهی دکتری نویسنده در دانشگاه کمبریج بوده، به بررسی تحولات نثر فارسی از اواخر عهد قاجار تا نیمهی نخست قرن بیستم میپردازد. کامشاد در این کتاب، ضمن مرور مختصر نثر کلاسیک و نثر دوران قاجار، به معرفی و تحلیل آثار و سبک نویسندگانی میپردازد که نقش تعیینکنندهای در گذار نثر فارسی از صورت سنتی به شکل مدرن ایفا کردهاند. در این میان، نویسندگانی چون محمدعلی جمالزاده، بزرگ علوی، صادق چوبک، بهآذین، جلال آلاحمد و بهویژه صادق هدایت مورد توجه ویژه قرار گرفتهاند. نگارنده با نگاهی تطبیقی و تحلیلی، ویژگیهای سبک نوشتاری هریک از این پیشگامان را بررسی کرده و نقش آنان را در رشد و بلوغ نثر فارسی معاصر به دقت تبیین نموده است. از منظر کامشاد، نثر جدید فارسی نهتنها ابزار انتقال محتوا، بلکه آیینهای از تحولات اجتماعی، فکری و فرهنگی ایران در سدهی اخیر است.
