کتاب نشسته در دهلیز نوشتهی طاهره مشایخ اثری داستانی است که خواننده را از دل یک روستا به حجرههای مدارس علمیه و سپس به حرم امیرالمؤمنین در نجف میبرد. این کتاب، روایتی است از زندگی پررنج اما پربرکت طلبهای فقیر که با ایمان و اراده، از کوچههای خاکی مدیسه تا صحن زرین نجف پیش میرود. داستان از کودکی او آغاز میشود. نوجوانی است در روستای مدیسه اصفهان. در خانهای ساده، کنار پدری کشاورز و مادری مهربان رشد میکند. اما رویاهای او فراتر از مزرعه و نهر است. عطش علم در جانش افتاده و سودای درس خواندن دارد. او با همه سختیها، راهی اصفهان میشود. در مدرسه صدر حجرهای کوچک دارد. حجرهای نمور، با چراغ نفتی و زیلویی کهنه. اما همین اتاق ساده، برای او دنیایی تازه است. شبها با چراغ کمنور درس میخواند و روزها از استادان حکمت و فقه میآموزد. اما پدرش راضی نیست. او میخواهد پسرش کشاورزی کند، نه طلبگی. یک شب سرد زمستانی، پدر بیخبر به حجره میآید تا او را برگرداند. ابوالحسن دلشکسته است؛ اما در همان شب رویایی میبیند: این رؤیا سرآغاز سفری تازه میشود. چرا این رمان خواندنی است؟ کتاب نشسته در دهلیز روایت زندگی واقعی در قالب داستان تصویرسازی دقیق از حجرهها، مدارس و فضای نجف نمایش تضاد میان فقر مادی و غنای روحی کشش روایی پر از امید، ایمان و مجاهدت کتاب نشسته در دهلیز سفری است از روستایی کوچک تا حرم نجف. داستان طلبهای فقیر که با رؤیای حرم، راهی پرمشقت را آغاز میکند و هرگز از ایمان و تلاش دست نمیکشد. این رمان ترکیبی است از تاریخ و ادبیات، واقعیت و خیال، و زندگی و آرمان. خواندن این کتاب یعنی نشستن در دهلیز تاریخ؛ جایی میان رنج و امید، غربت و ایمان.
